Afghanistan — Gambling · link-legion-663.xyz
در فقه اسلامی قمار تنها به شرطبندی روی ورق یا تاس محدود نیست. هر بازی که در آن بازنده چیزی از مال خود را به برنده بدهد و نتیجهاش به شانس یا مهارت آمیخته با شانس وابسته باشد، در حکم قمار است. همین معیار ساده کار را برای مردم افغانستان روشن میکند: اگر برای شرکت در یک بازی پول یا مال میگذارید و ممکن است آن را کامل از دست بدهید تا کسی دیگر برنده شود، وارد قمار شدهاید.
بر اساس این تعریف، شرطبندی روی مسابقات فوتبال، خرید سکه قمار در بازیهای موبایلی، و حتی «بازی قمار پولی» که در آن با پول واقعی کالا یا امتیاز میخرید، همه در یک ردیف قرار میگیرند. تفاوت ظاهری نامها چیزی را عوض نمیکند؛ ملاک، رد و بدل شدن مال در برابر احتمال باخت است.
بسیاری از کسانی که به قمار خانه میروند، در آغاز فکر میکنند فقط سرگرمی است. اما وقتی پول واقعی وسط بیاید، همان سرگرمی به تعهد مالی تبدیل میشود. در افغانستان که درآمد ماهانه یک کارگر روزمزد معمولاً چند هزار افغانی است، باخت یک شب میتواند معاش یک هفته خانواده را از بین ببرد.
قرآن کریم قمار را در کنار شراب از کارهای شیطان میشمارد و مسلمانان را از آن باز میدارد. فقهای حنفی که مذهب اکثریت مردم افغانستان است، قمار را حرام میدانند و پولی را که از این راه به دست آید، مالکیتناپذیر میشمارند؛ یعنی برنده واقعاً مالک پول نمیشود و باید آن را به صاحبش برگرداند یا در راه خیر مصرف کند. این نکته در «حکم قمار» که مردم در مجالس و محافل دینی میپرسند، پاسخ اصلی است.
در مورد حکم قمار آنلاین، پرسش بیشتر شده است. فتواهای معاصر معمولاً میان دو چیز فرق میگذارند: بازیهایی که در آن پول واقعی شرط میشود، مانند کازینوهای اینترنتی و سایتهای شرطبندی ورزشی، قطعاً قمار است، حتی اگر از خانه و با موبایل انجام شود. اما بازیهای رایگان بدون شرط پول، اگر به هیچ وجه مال واقعی رد و بدل نشود، از دایره قمار بیروناند. مشکل اینجاست که بسیاری از این بازیها با پیشنهاد «بونس بدون واریز» کاربر را به مرحله واریز پول میکشانند.
قوانین نافذ افغانستان فعالیت کازینو و شرطبندی سازمانیافته را مجاز نمیشناسد و اجازه تأسیس چنین مراکزی صادر نمیشود. با این حال، قمار از راه اینترنت و اپلیکیشنهای خارجی در گوشیها ادامه دارد و نظارت بر آن دشوار است. کسانی که با کارت بانکی یا حواله پول به این سایتها میفرستند، در عمل نه راه شکایت دارند و نه ضمانت بازگشت پول؛ پشتیبانی این سایتها پاسخگو نیست و شماره حسابها مرتب تغییر میکند.
از نظر اخلاقی و خانوادگی هم پیامد سنگین است. در بسیاری از قضیههایی که در شهرهایی مانند کابل، هرات و مزار شریف شنیده میشود، مرد خانه ابتدا مبلغ کوچکی واریز میکند، بعد برای «جبران باخت» مبلغ را دو برابر میکند و در نهایت طلا یا زمین خانوادگی را میفروشد. این چرخه در همه جا یک شکل دارد و نام کشور و سایت در آن تفاوتی نمیکند.
پرسش «چگونه قمار را ترک کنیم» بیشتر وقتها از سوی کسی پرسیده میشود که چند بار تلاش کرده و شکست خورده است. دلیل فنی دارد: هر بار باخت، مغز وعده «باخت بعدی جبران میشود» را میدهد و همین وعده، ولع تکرار را زنده نگه میدارد. بنابراین ترک قمار بیشتر شبیه قطع یک عادت رفتاری است تا تصمیم لحظهای.
نخستین قدم عملی، قطع دسترسی است. اپلیکیشنهای شرطبندی گوشی را حذف کنید، حسابهای کاربری را ببندید و رمز کارت بانکی را به یک عضو مورد اعتماد خانواده بسپارید. اگر پول نقد در خانه دارید، آن را به شکل سپرده یا خرید ضروری خانواده درآورید تا در دسترس نباشد.
قدم دوم، شمردن خسارت واقعی است. یک برگ کاغذ بردارید و جمع پولی را که در یک سال گذشته از دست دادهاید بنویسید، بعد آن را با قیمت یک چیز مشخص بسنجید، مثلاً کرایه یک سال خانه یا هزینه مکتب فرزندان. دیدن این رقم روی کاغذ، اثرش از هر نصیحتی بیشتر است.
قمار برای بسیاری از مردان در افغانستان راه پر کردن وقت خالی و دورهمی است. اگر آن ساعت با چیزی دیگر پر نشود، بازگشت تقریباً حتمی است. ورزش، کار دوم، آموزش مهارت یا حضور منظم در مسجد محله میتواند جای آن وقت را بگیرد؛ مهم این است که جایگزین از قبل تعیین شده باشد، نه اینکه بعداً پیدا شود.
سخن گفتن با یک فرد مورد اعتماد، خواهر یا برادر بزرگتر، همکار قدیمی یا عالم محل، بار روانی را کم میکند. تجربه نشان میدهد کسانی که پنهانی تلاش میکنند کمتر موفق میشوند تا کسانی که کسی را در جریان میگذارند. اگر بدهی بالا رفته است، بهتر است با طلبکاران رو در رو صحبت کنید و پرداخت را به اقساط کوچک تقسیم کنید؛ فرار از طلبکار، فشار را بیشتر میکند و درهای بیشتری را به روی قمار میگشاید.
در پایان باید گفت بازگشت پس از یک دوره ترک، شکست نهایی نیست. بیشتر کسانی که قمار را کنار گذاشتهاند، یک یا دو بار لغزیدهاند. تفاوت در این است که این بار بدانند چه موقعیتی آنها را به لغزش کشاند و آن موقعیت را از پیش مسدود کنند.